ไวรัสเมอร์ส (MERS) คืออะไร? อาการ การติดต่อ และวิธีป้องกัน (อัปเดตข้อมูลล่าสุด)

อูฐในทะเลทรายตะวันออกกลาง

ไวรัสเมอร์ส หรือโรคทางเดินหายใจตะวันออกกลาง (Middle East Respiratory Syndrome: MERS) เกิดจากไวรัสในกลุ่มโคโรนา พบครั้งแรกปี 2555 ที่ซาอุดีอาระเบีย แม้ไม่ระบาดวงกว้างแบบโควิด-19 แต่มีอัตราเสียชีวิตสูง บทความนี้อัปเดตข้อมูลสำคัญ อาการ การติดต่อ และวิธีป้องกัน

สรุปสั้น ๆ

  • เกิดจากไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ MERS-CoV พบครั้งแรกปี 2555
  • แหล่งรังโรคสำคัญคืออูฐโหนกเดียว
  • ติดต่อคนสู่คนได้จำกัด ส่วนใหญ่ในโรงพยาบาลและผู้ดูแลใกล้ชิด
  • อัตราเสียชีวิตราว 36% ของผู้ป่วยที่ยืนยัน
  • ยังไม่มีวัคซีนหรือยารักษาเฉพาะ

ไวรัสเมอร์สคืออะไร มาจากไหน

ภาพจำลองอนุภาคไวรัส
ภาพ: CDC / Pexels

MERS-CoV เป็นไวรัสกลุ่มโคโรนา เช่นเดียวกับไวรัสที่ก่อโรคซาร์สและโควิด-19 แต่เป็นคนละสายพันธุ์ อูฐโหนกเดียว เป็นแหล่งรังโรคสำคัญ คนติดได้จากการสัมผัสใกล้ชิดกับอูฐหรือบริโภคผลิตภัณฑ์จากอูฐที่ไม่ผ่านการปรุงสุก เช่น นมอูฐดิบ

ข้อมูลสำคัญ (ตาม WHO)รายละเอียด
พบครั้งแรกปี 2555 (ค.ศ. 2012) ซาอุดีอาระเบีย
ผู้ป่วยยืนยันสะสมราว 2,600 ราย จาก 27 ประเทศ (ส่วนใหญ่ในซาอุดีอาระเบีย)
อัตราเสียชีวิตราว 36%
การระบาดนอกตะวันออกกลางครั้งใหญ่เกาหลีใต้ ปี 2558 ผู้ป่วย 186 ราย ติดต่อในโรงพยาบาล

ประเทศไทยเคยพบผู้ป่วยนำเข้าเพียงไม่กี่รายในอดีต และควบคุมไม่ให้แพร่ต่อได้

อาการของโรคไวรัสเมอร์ส

ผู้ชายไอและมีไข้
ภาพ: Gustavo Fring / Pexels
  • ไข้ ไอ หายใจหอบเหนื่อย
  • บางรายมีท้องเสีย คลื่นไส้
  • รายรุนแรงเกิดปอดอักเสบ ระบบหายใจล้มเหลว ต้องรักษาในห้อง ICU
  • บางคนติดเชื้อแต่ไม่มีอาการ

ระยะฟักตัว 2–14 วัน ผู้สูงอายุ และผู้มีโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน โรคไต โรคหัวใจ โรคปอดเรื้อรัง หรือภูมิคุ้มกันต่ำ เสี่ยงอาการรุนแรง

ไวรัสเมอร์สติดต่ออย่างไร

  • จากอูฐสู่คน: สัมผัสอูฐ สารคัดหลั่ง หรือกินนม/เนื้ออูฐดิบ
  • จากคนสู่คน: ละอองฝอยจากการไอ จาม ในระยะใกล้ ส่วนใหญ่เป็นผู้ดูแลผู้ป่วยและบุคลากรการแพทย์
  • หัตถการในโรงพยาบาลที่ทำให้เกิดละอองขนาดเล็ก เช่น ใส่ท่อช่วยหายใจ ดูดเสมหะ

วิธีป้องกันไวรัสเมอร์ส

ล้างมือด้วยสบู่และน้ำ
ภาพ: Towfiqu barbhuiya / Pexels
  1. ล้างมือบ่อย ๆ ด้วยสบู่หรือเจลแอลกอฮอล์
  2. ปิดปากจมูกเมื่อไอจาม ใส่หน้ากากในที่แออัด
  3. เลี่ยงสัมผัสอูฐ และไม่ดื่มนมอูฐดิบหรือกินเนื้อที่ไม่สุก
  4. ผู้เดินทางไปแสวงบุญฮัจญ์/อุมเราะห์ ปรึกษาแพทย์ก่อนเดินทาง โดยเฉพาะผู้มีโรคประจำตัว
  5. กินร้อน ใช้ช้อนกลาง ดูแลสุขภาพให้แข็งแรง

กลับจากตะวันออกกลางแล้วมีอาการ

ถ้ามีไข้ ไอ หรือหอบเหนื่อยภายใน 14 วันหลังกลับจากตะวันออกกลาง ให้ใส่หน้ากาก รีบพบแพทย์ และ แจ้งประวัติการเดินทาง ทุกครั้ง สอบถามได้ที่สายด่วนกรมควบคุมโรค 1422

ข้อมูลนี้ไม่ใช้แทนคำแนะนำของแพทย์

บทความนี้เป็นข้อมูลความรู้ทั่วไป หากมีอาการผิดปกติ มีโรคประจำตัว ตั้งครรภ์ หรือใช้ยาอยู่ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ · ฉุกเฉินโทร 1669

คำถามที่พบบ่อย

ไวรัสเมอร์สกับโควิด-19 ต่างกันอย่างไร?

เป็นไวรัสโคโรนาคนละสายพันธุ์ เมอร์สติดต่อคนสู่คนได้น้อยกว่ามาก แต่มีอัตราเสียชีวิตสูงกว่า

มีวัคซีนป้องกันไวรัสเมอร์สไหม?

ปัจจุบันยังไม่มีวัคซีนหรือยารักษาเฉพาะที่ใช้ทั่วไป การรักษาเป็นแบบประคับประคองตามอาการ

ไทยมีความเสี่ยงแค่ไหน?

ความเสี่ยงต่ำสำหรับคนทั่วไป กลุ่มที่ควรระวังคือผู้เดินทางไป–กลับตะวันออกกลาง และบุคลากรที่ดูแลผู้ป่วย

แหล่งข้อมูลเพิ่มเติม: WHO – Middle East respiratory syndrome coronavirus (MERS-CoV)) · กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข · US CDC – MERS

ภาพปก: Denys Gromov / Pexels

อ่านต่อ